سینوزیت حاد

سینوزیت حاد سبب ملتهب و متورم شدن حفره های اطراف مجاری بینی (سینوس ها) می شود. در افراد مبتلا به سینوزیت حاد، تنفس از راه بینی می تواند دشوار باشد. بعلاوه این احتمال وجود دارد که نواحی اطراف چشم ها و صورت دچار تورم شوند و سر درد یا دردهای زق کننده ای نیز در ناحیه صورت احساس شود.

سینوزیت حاد اغلب در اثر سرماخوردگی بوجود می آید. سایر محرک های ایجاد این بیماری عبارتند از: آلرژی ها، عفونت های باکتریایی و قارچی. درمان سینوزیت حاد بستگی به نوع عامل ایجاد کننده این بیماری دارد و در اغلب موارد تنها به کار بردن درمان های طبیعی می تواند کافی باشد. با این وجود، سینوزیت مزمن می تواند منجر به بروز عفونت های جدی و سایر عوارض نیز شود.

علائم سینوزیت حاد

علایم سینوزیت حاد اغلب شامل موارد زیر می باشد:

  •  ترشح ماده غلیظ زرد یا مایل به سبز از بینی یا بخش پایینی گلو.
  • انسداد یا احتقان بینی که سبب دشوار شدن تنفس از راه بینی می شود.
  • بروز درد، التهاب، ورم یا فشار در اطراف چشم ها، گونه ها، بینی یا پیشانی.
  • ضعیف شدن حس بویایی یا چشایی.
  • سرفه که ممکن است به هنگام شب شدیدتر شود.

 

سایر نشانه ها و علایم عبارتند از:

  • درد گوش
  • سردرد
  • وجود درد در فک و دندانهای بالایی
  • بوی بد دهان
  • خستگی
  • تب

 

چنانچه علایم بوجود آمده خفیف باشند، می توان از اقدامات خود پایی بهره جست. ولی در صورت وجود هر یک از موارد زیر حتما به پزشک مراجعه کنید:

  • علایمی که در مدت چند روز بهبود نیافته اند، یا علایمی که به تدریج شدت نیز یافته اند.
  • وجود تب مزمن.
  • سابقه عود یا مزمن شدن سینوزیت.

 

در صورت بروز علایم یا نشانه هایی که بوجود یک عفونت جدی اشاره دارند سریعا به پزشک مراجعه کنید، علایمی همچون:

  • وجود درد یا تورم در اطراف چشم ها
  • ورم پیشانی
  • سر درد شدید
  • گیجی
  • دوبینی یا سایر تغییرات بوجود آمده در پیشانی
  • سفتی گردن
  • تنگی نفس
علل بروز سینوزیت

به هنگام بروز سینوزیت حاد، غشاهای مخاطی اطراف بینی، سینوس ها و گلو (مجاری تنفسی فوقانی) ملتهب می شوند. تورم بوجود آمده منجر به مسدود شدن منافذ و عدم خروج طبیعی مخاط شده و بدین ترتیب منجر به بروز درد صورت و سایر علایم سینوزیت می شود.

سینوس های مسدود، محیطی مرطوب را بوجود می آورند که منجر به تسهیل رشد عوامل عفونت زا می شود. سینوس های آلوده که امکان ترشح آنها به بیرون وجود ندارد، چرکی شده و منجر به بروز نشانه ها و علایمی نظیر: ترشح مواد غلیظ زرد رنگ یا مایل به سبز و سایر علایم عفونت ها می شوند.

 

عوامل بروز سینوزیت حاد می تواند شامل موارد زیر باشد:

  • عفونت ویروسی. بیشتر موارد سینوزیت حاد در اثر ابتلا به سرماخوردگی بوجود می آیند.
  • عفونت باکتریایی. زمانی که عفونت مجرای تنفسی فوقانی به مدت بیشتر از 7 - 10 روز ادامه یابد، احتمال اینکه منشا عفونت باکتریایی باشد بیشتر است تا عفونت های ویروسی.
  • عفونت قارچی. در صورت وجود ناهنجاری های سینوسی یا تضعیف سیستم ایمنی احتمال بروز عفونت های قارچی نیز افزایش می یابد.

 

برخی از بیماری ها و اختلالات نیز می توانند منجر به افزایش احتمال ابتلا به سینوزیت شوند، این اختلالات می توانند شامل موارد زیر باشند:

  • آلرژی هایی نظیر تب یونجه (زکام بهار). التهاب هایی که در اثر آلرژی ها بوجود می آیند، می توانند سبب مسدود شدن سینوس ها شوند.
  • پولیپ ها یا غده های بینی. این غدد بافتی می توانند سبب مسدود شدن مجاری بینی یا سینوس ها شوند.
  • انحراف تیغه بینی. تیغه کج – تیغه میان سوراخ های بینی –  می تواند سبب ایجاد محدودیت در تنفس یا مسدود شدن مجاری بینی شود.
  • عفونت دندانها. موارد کمی از سینوزیت های حاد در اثر عفونت های دندانی بوجود می آیند.
  • سایر موارد پزشکی. عوارض مربوط به فیبروز کیستک، بیماری ریفلاکس اسید معده (GERD)، یا ناهنجاری های سیستم ایمنی می توانند منجر به مسدود شدن سینوس ها یا افزایش احتمال بروز عفونت شوند.
فاکتورهای خطر ایجاد سینوزیت حاد

در موارد زیر احتمال ابتلا به سینوزیت حاد افزایش می یابد:

  • ابتلا به تب یونجه یا سایر شرایط  آلرژی هایی که بر سینوس ها تاثیر گذار می باشند.
  • ناهنجاری های مجاری بینی. ناهنجاری های چون انحراف تیغه بینی، وجود پولیپ یا غدد بینی.
  • ابتلا به بیماری هایی نظیر سیستیک فیبروزیس، ریفلاکس معده به مری (GERD)، یا ناهنجاری های سیستم ایمنی که از آن جمله می توان به کمبود ایمنوگلوبولین ها یا پادتن ها اشاره کرد.
  • قرار گرفتن مداوم در برابر آلاینده هایی نظیر دود سیگار.
عوارض سینوزیت

عوارض سینوزیت حاد شامل موارد زیر می باشد:

  • تشدید آسم. سینوزیت حاد می تواند منجر به بروز حملات آسمی شود.
  • سینوزیت های مزمن. سینوزیت حاد می تواند سبب ایجاد مشکلات مزمنی شود که با عنوان سینوزیت مزمن شناخته شده اند. سینوزیت مزمن، سینوزیتی است که بیش از 8 هفته به طول می انجامد.
  • مننژیت. این بیماری زمانی رخ می دهد که عفونت در پرده های مغز گسترش می یابد.
  • مشکلات بینایی. گسترش عفونت به کاسه چشم، می تواند سبب کاهش بینایی یا حتی کوری شود. وضعیت مذکور یک موقعیت اورژانسی است که به منظور پیشگیری از بروز صدمات دایمی احتمالی نیازمند درمان فوری می باشد.
  • عفونت گوش. ممکن است سینوزیت حاد منجر به عفونت گوش نیز شود.
پیشگیری از ابتلا به سینوزیت حاد

می توان به منظور کاهش احتمال ابتلا به سینوزیت حاد و پیشگیری از آن از مراحل زیر پیروی کرد:

  • پیشگیری از بروز عفونت های تنفسی. تماس با افراد مبتلا به سرماخوردگی را به حداقل برسانید، دستان خود ار به طور مرتب با آب و صابون بشویید، بویژه قبل از خوردن مواد غذایی.
  • آلرژی ها را به دقت تحت کنترل داشته باشید. به منظور آگاهی از چگونگی کنترل علایم با پزشک خود مشورت کنید. قرار گرفتن در معرض آلرژن ها در افراد حساس، موجب تحریک مخاط بینی و سینوس ها شده و این امر به افزایش جریان مخاطی و انسداد مجاری خروجی سینوس ها منجر می شود.
  • از قرار گرفتن در معرض دود سیگار یا آلودگی هوا خودداری کنید. دود دخانیات و سایر آلاینده ها می توانند سبب تحریک و التهاب ریه ها و مجاری بینی شوند.
  • استفاده از یک دستگاه مرطوب ساز. در صورت خشک بودن هوای خانه، نظیر آنچه که به هنگام استفاده از جریان مصنوعی هوای گرم پیش می آید، افزایش رطوبت می تواند به پیشگیری از بروز سینوزیت کمک کند. دستگاه مرطوب ساز را به شکل منظم تمیز کنید و مطمئن شوید که هیچ اثری از قارچ یا کپک در آن وجود نداشته باشد.