یبوست مزمن

یبوست مزمن عبارت است از اجابت مزاج به دفعات کم یا دفع دشوار مدفوع، وضعیتی که ممکن است هفته ها یا ماه ها بطول انجامد.

یبوست معمولاً به حالتی گفته می شود که در طی آن تعداد دفعات اجابت مزاج به کمتر از 3 بار در هفته می رسد.

اگر چه بروز گاه و بی گاه یبوست موردی شایع است، ولی ممکن است برخی از افراد دچار یبوست مزمنی شوند که توانایی انجام فعالیت های روزمره را در آنان مختل سازد.

درمان یبوست مزمن معمولاً به علت بوجود آورنده این بیماری بستگی دارد، در برخی از موارد علت بروز یبوست مزمن هیچ گاه مشخص نمی شود.

علائم یبوست مزمن

علائم و نشانه های یبوست مزمن عبارتند از:

  • دفع مدفوع کمتر از 3 بار در هفته
  • سفت بودن مدفوع
  • زور زدن به هنگام دفع مدفوع
  • احساس وجود انسدادی در مقعد که مانع دفع مدفوع می شود.
  • احساس تخلیه ناکامل پس از اجابت مزاج
  • نیاز به کمک گرفتن از دست به منظور اجابت مزاج، نظیر فشار دادن شکم یا جدا کردن مدفوع از مقعد با انگشت.

داشتن دو یا بیشتر از علائم ذکر شده به مدت بیشتر از 3 ماه علامت یبوست مزمن می باشد.

به هنگام بروز تغییرات بدون علت و مزمن در عادات مرتبط به اجابت مزاج حتماً به پزشک مراجعه کنید.

علل یبوست مزمن

در اغلب موارد یبوست زمانی رخ می دهد که حرکت مدفوع در دستگاه گوارش بسیار آرام می باشد و سبب سفت شدن آن می شود. یبوست مزمن دارای دلایل بسیار زیادی می باشد که از آن جمله می توان به موارد زیر اشاره کرد:

وجود انسداد در کولون یا رکتوم

وجود انسداد در کولون یا رکتوم می تواند سبب کاهش یا توقف حرکت مدفوع شود. عوامل بروز این عارضه عبارتند از:

  • فیشر آنال (شقاق مقعد)
  • انسداد روده
  • سرطان کولون
  • باریک شدن کولون (تنگی روده)
  • سایر سرطان های شکمی که به کولون پیشروی می کنند
  • سرطان رکتال
  • رکتوسل

 

بروز مشکلاتی در اعصاب اطراف کولون و رکتوم

مشکلات عصبی نیز می توانند بر اعصاب منقبض کننده عضلات کولون و رکتوم که سبب حرکت مدفوع در طول روده ها می شوند تأثیر گذار باشند. عوامل بروز چنین مشکلاتی عبارتند از:

  • نوروپاتی اتونومیک
  • بیماری مالتیپل اسکلروزیس (MS)
  • بیماری پارکینسون
  • وارد آمدن آسیب به نخاع
  • سکته مغزی

 

بروز مشکلاتی در ماهیچه های درگیر در روند دفع مدفوع

مشکلات ماهیچه های واقع در نزدیکی لگن خاصره که در روند دفع مدفوع شرکت دارند نیز می تواند منجر به بروز یبوست مزمن شود. این مشکلات عبارتند از:

  • ناتوانی شل سازی عضلات لگنی به منظور دفع مدفوع (آنیسموس anismus).
  • عدم وجود هماهنگی مناسب در انقباض و انبساط لگنی (dyssynergia).
  • ضعف عضلات لگنی

 

وضعیت هایی که هورمونهای بدن را تحت تأثیر قرار می دهند.

هورمون ها به ایجاد تعادل در میان مایعات بدن کمک می کنند. بیماری ها و شرایطی که سبب بر هم زدن این تعادل می شوند می توانند منجر به بروز یبوست نیز شوند، مواردی همچون:

  • دیابت
  • پرکاری غده تیروئید
  • بارداری
  • کم کاری غده تیروئید
روش های تشخیصی

به این مقاله مراجعه نمایید: تشخیص و درمان یبوست مزمن

عوارض یبوست مزمن

عوارض یبوست مزمن عبارتند از:

  • متورم شدن عروق خونی مقعد (هموروئید یا بواسیر). زور زدن به هنگام اجابت مزاج می تواند منجر به تورم عروق خونی اطراف مقعد شود.
  • ایجاد شکاف یا ترک در مقعد (فیشر آنال، شقاق). مدفوع سفت می تواند سبب ایجاد ترک های کوچکی در مقعد شود.
  • عدم امکان دفع مدفوع (بهم فشردگی مدفوع). یبوست مزمن می تواند سبب تجمع و بهم فشردگی سفتی شود که به روده ها چسبیده است.
  • پرولاپس رکتوم. زور زدن به هنگام اجابت مزاج می تواند سبب پایین افتادن بخش کوچکی از دیواره رکتوم و خارج شدن آن از مقعد شود.
فاکتورهای خطر ابتلا به یبوست مزمن

عواملی که می توانند سبب افزایش احتمال ابتلا به یبوست شوند عبارتند از:

  • سالخوردگی
  • جنس مؤنث
  • کم آبی بدن (دهیدراتاسیون)
  • مصرف مواد غذایی کم فیبر
  • کم تحرکی یا داشتن فعالیت های بدنی به میزان بسیار پایین
  • مصرف برخی از داروها نظیر مسکن ها، آرامبخش ها یا داروهای فشار خون
درمان یبوست مزمن

به این مقاله مراجعه نمایید : تشخیص و درمان یبوست مزمن

خواندن این مطالب نیز توصیه می شود . . .
تشخیص و درمان یبوست مزمن