سرگیجه و علل آن

سرگیجه اصطلاحی است که به دو حالت متفاوت اشاره دارد: ورتیگو1 (یا سرگیجه واقعی) و احساس سبکی سر2.

سبکی سر حالتی است که در آن شما احساس عدم تعادل و ضعف می کنید. در حالی که در سرگیجه ورتیگو احساس چرخش یا دوران یا حرکت دارید. در ورتیگو دو احساس وجود دارد یکی اینکه شما خودتان احساس چرخش می کنید یکی اینکه احساس می کنید محیط اطرافتان دور سر شما می چرخد.

در بسیاری از مواقع سرگیجه علت جدی و خطرناکی ندارد و به خودی خود رفع شده و یا به راحتی درمان می شود.

 

1 Vertigo

2 Light-headedness

علل سرگیجه

احساس سبکی سر زمانی بوجود می آید که مغز مقدار خون کمتری دریافت کند. مانند موارد زیر:

  • در مواقع افت ناگهانی فشار خون
  • در هنگام کم آبی بدن، یا دهیدراتاسیون، که ممکن است به علت استفراغ، اسهال، تب و یا اختلالاتی دیگر رخ دهد.
  • هنگام بلند شدن سریع از زمین از حالت نشسته یا خوابیده (این حالت بیشتر در افراد مسن شایع است)
  • سبکی سر همچنین ممکن است در مواقع افت قند خون، آنفولانزا، سرماخوردگی و یا آلرژی ها نیز رخ دهد.

 

برخی وضعیت های جدی و خطرناکی که ممکن است علت احساس سبکی سر باشند عبارتند از:

  • مشکلات قلبی مانند حمله قلبی یا ضربان غیر عادی قلب
  • سکته مغزی
  • خونریزی داخلی بدن
  • شوک (افت بسیار شدید فشار خون)

در صورت بروز هر یک از این وضعیت های خطرناک، فرد ممکن است علائم دیگری نظیر درد سینه، احساس تپش قلب، اختلال تکلم، تغییرات بینایی و غیره را نیز داشته باشد.

 

ورتیگو (سرگیجه واقعی) ممکن است ناشی از علل زیر باشد:

  • سرگیجه وضعیتی خوشخیم1، احساس سرگیجه و چرخش، زمانی که فرد سر خود را حرکت می دهد.
  • لابیرنتیت (التهاب و یا عفونت لابیرنت)، عفونت ویروسی گوش داخلی که معمولا به دنبال سرماخوردگی یا آنفولانزا ایجاد می شود.
  • بیماری منییر2، یک مشکل شایع در گوش داخلی

 

سایر علل سرگیجه عبارتند از:

  • مصرف برخی از داروها
  • سکته مغزی
  • مالتیپل اسکلروزیس یا بیماری MS
  • تشنج ها
  • تومورهای مغزی
  • خونریزی مغزی

 

1 Benign positional vertigo

2 Meniere&39;s disease

مراقبت در خانه

اگر هنگام بلند شدن از زمین یا هنگام تغییر حالت از وضعیت خوابیده به نشسته احساس سبکی سر می کنید:

  • سعی کنید وضعیت خود را به سرعت یا ناگهانی تغییر ندهید.
  • به آرامی از وضعیت خوابیده، بلند شوید، چند دقیقه در حالت نشسته بمانید و سپس به حالت ایستاده تغییر وضعیت دهید.
  • هنگام بلند شدن مطمئن باشید که چیزی وجود دارد که بتوانید به آن تکیه بدهید.

 

در صورتی که ورتیگو دارید، نکات زیر را رعایت کنید تا وضعیت سرگیجه تان بدتر نشود:

  • هنگامی که علائم سرگیجه بوجود آمد ساکن بمانید و استراحت کنید.
  • از حرکت  سریع و تغییر وضعیت ناگهانی پرهیز کنید.
  • فعالیت خود را کم کم افزایش دهید.
  • هنگام بروز حملات سرگیجه احتمالا برای جلوگیری از افتادن به عصا یا وسیله کمکی دیگری احتیاج پیدا خواهید کرد.
  • از نور شدید، تلویزیون و خواندن کتاب در زمان بروز حملات سرگیجه اجتناب کنید، زیرا اینها می توانند سرگیجه را بدتر کنند.

 

از انجام فعالیت هایی نظیر رانندگی یا کار با ماشین آلاتی که نیاز به هوشیاری کامل دارند و نیز انجام ورزش هایی نظیر کوهنوردی و غیره، تا یک هفته پس از رفع علائم سرگیجه خودداری کنید. بروز ناگهانی سرگیجه در چنین وضعیت هایی می تواند خطرناک باشد.

زمان مراجعه به پزشک

در صورت وجود هر یک از موارد زیر به همراه سرگیجه، بلافاصله با اورژانس 115 تماس بگیرید یا به یک مرکز اورژانس مراجعه نمایید:

  • آسیب یا ضربه به سر
  • تب بالای 101°F (38.3°C)، سردرد و یا سفتی گردن
  • تشنج
  • درد سینه
  • ضربان نامنظم و غیر عادی قلب
  • تنگی نفس
  • ضعف
  • عدم تونایی حرکت دادن دست یا پا
  • تغییر در بینایی و یا اختلال تکلم
  • اختلال هوشیاری به مدت بیش از یک دقیقه

 

در صورت بروز هر یک از موارد زیر در اولین فرصت با پزشک خود ملاقات کنید:

  • بروز سرگیجه برای اولین بار
  • بروز علائم جدید، یا بدتر شدن آنها
  • بروز سرگیجه پس از مصرف دارویی خاص
  • کاهش شنوایی
آنچه پزشک انجام می دهد

پزشک معاینات فیزیک انجام خواهد داد و از شما سوالاتی در مورد بیماری تان خواهد پرسید این سوالات ممکن است شمال موارد زیر باشند:

  • سرگیجه شما از کی شروع شده؟
  • آیا وقتی که حرکت می کنید سرگیجه می گیرید؟
  • چه علائمی همراه با سرگیجه وجود دارد؟
  • آیا همیشه سرگیجه دارید و یا فقط گاهی رخ می دهد؟
  • سرگیجه شما چه مدتی طول می کشد؟
  • آیا قبل از شروع سرگیجه، بیماری دیگری نظیر آنفولانزا، سرماخوردگی، و غیره داشته اید؟
  • آیا استرس، اضطراب و هیجان بیش از حدی دارید؟

 

همچنین ممکن است پزشک آزمایشات زیر را نیز انجام دهد:

  • پایش فشار خون
  • انجام نوار قلبی یا ECG
  • تست شنوایی
  • تست تعادل (ENG1)
  • MRI

 

پزشک ممکن است برای بهبودی علائم داروهای خاصی را نیز تجویز کند، این داروها ممکن است شامل موارد زیر باشند:

در صورت وجود بیماری منییر، ممکن است جراحی نیز ضرورت پیدا کند.

 

1 ENG: Electronystagmography