ریفلاکس معده به مری - تشخیص

ریفلاکس یک اختلال مزمن گوارشی است که در آن به علت درست عمل نکردن اسفنکتر تحتانی مری (محل اتصال مری به معده) محتویات اسیدی معده به سمت مری برگشت پیدا می کند. شایعترین علامتی که این بیماری دارد احساس سوزش سر دل و احساس طعم ترش یا تلخ در دهان، بواسطه وجود محیط اسیدی، می باشد.

ریفلاکس در صورت درمان نشدن، در دراز مدت، ممکن است عوارضی از خود برجای بگذارد. مهمترین و جدی ترین عارضه ای که نیاز به توجه ویژه دارد حالتی است که در آن انتهای تحتانی مری دچار نوعی زخم موسوم به مری بارت1 می شود. این عارضه از آن جهت جدی تلقی می شود که احتمال تغییر یافتن آن به بافت سرطانی وجود دارد.

 

امکان تشخیص بیماری، با مشاهده علائمی چون سوزش سر دل، و یا سایر علائم ریفلاکس وجود دارد. همچنین این احتمال نیز وجود دارد که پزشک معالج، برای تشخیص بیماریGERD ، انجام آزمایشات و شیوه هایی را توصیه کند.

زمان مراجعه به پزشک
  • به هنگام احساس درد قفسه سینه، بویژه به هنگام همراه شدن این درد با سایر علایم و نشانه ها نظیر تنگی نفس، بروز درد در فک یا بازو، رسیدگی های پزشکی در اسرع وقت ضروری می باشد. علایم فوق می توانند جزء علایم و نشانه های حمله قلبی نیز باشند.
  • در صورت بروز علایم مکرر یا شدید مرتبط با GERD به پزشک مراجعه کنید.
  • در صورت مصرف خود سرانه داروهای ضد سوزش معده، بیش از 2 بار در هفته به پزشک مراجعه کنید.
مراجعه به پزشک

چنانچه تصور می کنید به بیماریGERD  مبتلا شده اید، به احتمال زیاد بهترین کار برای شروع روند درمان، مشورت با پزشک خانوادگی و یا یک پزشک عمومی می باشد. احتمالا پزشک مذکور، معاینه توسط یک متخصص گوارش را توصیه خواهد کرد. داشتن آمادگی قبلی در طول جلسات معاینه، بسیار مهم می باشد، چرا که طول معاینات کوتاه هستند و در این مدت کوتاه نکات زیادی می بایست تحت بررسی قرار گیرند. در این بخش اطلاعاتی ذکر شده اند که برای برخورداری از آمادگی قبلی و تعیین سطح انتظارات از پزشک، مفید می باشند.

 

آنچه که یک بیمار می تواند انجام دهد:

  • در ارتباط با شرایط قبل از ملاقات آگاه باشید. به هنگام تعیین زمان ملاقات با پزشک، در ارتباط با آنچه که می بایست از قبل انجام دهید، نظیر: محدود کردن رژیم های غذایی، آگاهی هایی را کسب کنید.
  • تمامی علائم موجود را یادداشت کنید، حتی علایمی که به ظاهر هیچ ارتباطی با علت مراجعه شما به پزشک ندارند.
  • تمامی اطلاعات شخصی خود را یادداشت کنید، از جمله استرس ها و تنش های عمده، یا تغییراتی که به تازگی در سبک زندگی شما رخ داده اند.
  • فهرستی از تمامی داروها، ویتامین ها یا مکمل های مصرفی خود را تهیه کنید.
  • سعی کنید که هنگام رفتن به پزشک، یکی از اعضای خانواده و دوستان خود را نیز به همراه داشته باشید. گاهی اوقات فهم و به خاطر سپردن تمامی اطلاعات انتقال یافته از سوی پزشک در طول جلسه معاینه مشکل می باشد. فرد همراه می تواند. نکته های که فراموش کرده اید و یا متوجه نشده اید را به خاطر آورد.
  • سوال هایی که از پزشک خواهید پرسید را یادداشت کنید.

 

زمان ملاقات با پزشک محدود است، بنابراین آماده کردن فهرستی از سوالات به شما کمک خواهد کرد تا در بخش عمده این مدت، تعاملی موثر با پزشک خود داشته باشید. مهمترین سوالات را در اولویت فهرست خود قرار دهید، چرا که امکان به پایان رسیدن زمان ویزیت وجود دارد.

برخی از سوالات مهم مرتبط با بیماری ریفلاکس معده، شامل موارد زیر می باشد؟

  • علت احتمالی بروز این علایم چیست؟
  • به انجام چه آزمایشاتی نیاز هست؟
  • آیا نیازی به انجام آندوسکوپی وجود دارد؟
  • آیا بیماری GERD  از نوع موقتی می باشد یا مزمن؟
  • بهترین راهکار برای مقابله با این بیماری چیست؟
  • چه راهکارهای جایگزینی برای شیوه اولیه پیشنهادی شما (پزشک) وجود دارد؟
  • من مبتلا به برخی از بیماری های دیگر نیز هستم. چگونه می توانم تمامی این بیماری ها را به بهترین شکل کنترل کنم؟
  • آیا محدودیت هایی وجود دارد که می بایست از آنها پیروی کنم؟
  • آیا جایگزین های کلی برای داروهای تجویز شده وجود دارد؟
  • آیا نیازی به ویزیت های بعدی وجود دارد؟

علاوه بر فهرست سوالاتی که از قبل تهیه کرده اید، در طول معاینه نیز در صورت متوجه نشدن برخی از نکات، در پرسیدن سوالات جدید تردید نداشته باشید.

انتظاراتی که می بایست از پزشک داشت

به احتمال زیاد پزشک معالج، سوال هایی را در ارتباط با بیماری از شما خواهد پرسید.

داشتن آمادگی قبلی برای پاسخگویی به این سوالات می تواند زمان بیشتری را برای پرداختن به موضوعات مد نظر در اختیار شما قرار دهد. پزشک معالج می تواند پرسش هایی نظیر موارد زیر را مطرح کند:

  • کدامیک از علایم بیماری در شما بروز کرده اند؟
  • چه هنگام، برای نخستین بار، بوجود چنین علایمی پی بردید؟
  • شدت علایم بیماری در شما به چه اندازه است؟
  • آیا عواملی وجود دارند که باعث بهتر شدن این علایم در شما شوند؟
  • آیا علایم بیماری سبب بیدار شدن شما به هنگام نیمه شب می شوند؟
  • آیا این علایم پس از مصرف مواد غذایی یا استراحت کردن تشدید می یابند؟
  • آیا علایم بوجود آمده شامل حالت تهوع یا استفراغ نیز می باشد؟
  • آیا مواردی از ریفلاکس مواد غذایی یا مواد ترش را در گلوی خود تجربه کرده اید؟
  • آیا مشکلاتی در روند بلع مواد غذایی بوجود آمده است؟
  • آیا در این مدت افزایش یا کاهش وزن داشته اید؟

 

کارهایی که می توان تا هنگام فرا رسیدن زمان ملاقات با پزشک انجام داد

می توانید به منظور کنترل علایم بیماری، تا هنگام فرا رسیدن زمان ملاقات با پزشک، تغییراتی را در سبک زندگی خود بوجود آورید. به عنوان مثال از مصرف مواد غذایی که باعث بروز سوزش معده می شوند اجتناب کنید و به خاطر داشته باشید که حداقل 2 ساعت قبل از خوابیدن، از خوردن مواد غذایی اجتناب کنید.

تشخیص ریفلاکس

امکان تشخیص بیماری، با مشاهده علائمی چون سوزش سر دل، و یا سایر علائم ریفلاکس وجود دارد. همچنین این احتمال نیز وجود دارد که پزشک معالج، برای تشخیص بیماریGERD ، انجام آزمایشات و شیوه هایی را توصیه کند.

آزمایشاتی نظیر:

  • تصویر برداری (با اشعه X) از دستگاه گوارش فوقانی. این شیوه که گاهی اوقات بلع باریم1 یا سری گوارش فوقانی2 نیز نامیده می شود، شامل نوشیدن یک مایع گچی حاوی سولفات باریم می باشد، این مایع باعث پر شدگی و ایجاد پوششی در درون جدار مجرای گوارش می شود. سپس با استفاده از اشعه X، از مجرای گوارش فوقانی عکس گرفته می شود. پوشش بوجود آمده امکان مشاهده نیم رخی از شکل و وضعیت مری، معده و روده فوقانی (دوازدهه) را برای پزشک فراهم می کند.
  • آندوسکوپی، عبور یک لوله انعطاف پذیر به بخش انتهایی گلو. آندوسکوپی شیوه ای برای بررسی بصری داخل مری به حساب می آید. در طول آندوسکوپی، یک لوله باریک و انعطاف پذیر مجهز به چراغ و دوربین (آندوسکوپ) توسط پزشک به بخش انتهایی گلو وارد می شود. آندوسکوپی، امکان بررسی و معاینه دقیق مری و معده را به پزشک می دهد. همچنین پزشک می تواند از آندوسکوپی به منظور جمع آوری نمونه بافت (بافت برداری) برای انجام آزمایشات بعدی استفاده کند. آندوسکوپی می تواند در شناسایی عوارض ریفلاکس، نظیر مری بارت نیز مفید باشد. 
  • انجام آزمایشاتی برای کنترل و نظارت بر مقدار اسید موجود در مری. در آزمایشات سرپایی مرتبط با بررسی اسیدیته (pH)، یک دستگاه اندازه گیری به منظور مشخص کردن زمان و مدت برگشت اسید معده به درون مری بکار برده می شود. دستگاه کنترل اسید می تواند یک لوله باریک و انعطاف پذیر (کاتتر- سوند) باشد که از طریق بینی به سمت مری فرستاده می شود، در طول آزمایش، این لوله در این مکان باقی می ماند و به یک کامپیوتر کوچک متصل بر روی کمر یا شانه بیمار بسته می شود. همچنین دستگاه کنترل اسید می تواند به شکل یک گیره باشد که در طول روند آندوسکوپی بر روی لوله مری قرار می گیرد. به مدت 2 روز، سوند سیگنالهایی را به کامپیوتر کوچک بسته شده بر روی کمر می فرستد. ممکن است پزشک معالج از شما بخواهد تا به منظور آماده شدن برای انجام این آزمایش، مصرف داروهای GERD را قطع کنید.
  • آزمایشی برای سنجش میزان حرکت مری. آزمایش جنبش یا حرکت مری میزان حرکت و فشار موجود در مری را اندازه گیری می کند. انجام آزمایش مذکور مستلزم وارد کردن یک سوند از بینی به سمت مری می باشد.

 

1 Barium Swallow  

2 Upper GI series