کلیندامایسین

موارد مصرف

کلیندامایسین به دلیل عوارض جانبی جدی آن موارد مصرف محدودی دارد. این دارو در درمان عفونت های استافیلوکوکی استخوان، مفاصل و پریتونیت مصرف می شود.

مکانیسم اثر

کلیندامایسین یک آنتی بیوتیک باکتریواستاتیک است و مانع بیوسنتز پروتئین توسط باکتری می شود.

فارماکوکینتیک

این دارو به خوبی و به سرعت از دستگاه گوارش جذب می شود و غذا بر روی جذب آن بی تاثیر است. کلیندامایسین پس از جذب به طور گسترده در بافت ها و مایعات بدن، به ویژه استخوان ها، صفرا و ادرار منتشر می شود. غلظت سرمی دارو تقریباً 1 ساعت بعد از تزریق عضلانی به اوج خود می رسد. نیمه عمر دارو 3 - 2 ساعت است که در صورت عیب کار کلیه یا کبد ممکن است افزایش یابد. دفع دارو عمدتاً کلیوی است و بخشی از دارو از طریق مدفوع دفع می شود.

عوارض جانبی

اسهال (که در صورت بروز آن باید مصرف دارو را قطع کرد)، احساس ناراحتی در شکم، تهوع، استفراغ، کولیت ناشی از آنتی بیوتیک، بثورات جلدی، یرقان و تغییر در پاسخ آزمون های کبدی، کاهش  نوتروفیل های خونی، ائوزینوفیلی، آگرانولوسیتوز و کاهش پلاکت های خون بعد از مصرف کلیندامایسین گزارش شده اند.

موارد منع مصرف

در صورت ابتلای بیمار به اسهال این دارو نباید مصرف شود.

هشدارها
  1. در صورت بروز اسهال یا علائم کولیت باید مصرف این دارو را بلافاصله قطع کرد. همچنین در صورت ابتلای بیمار به نارسایی کبدی یا کلیوی باید با احتیاط فراوان مصرف شود.
  2. پیگیری کار کبد و کلیه در طول درمان درازمدت با این دارو و نیز در طول درمان کودکان ضروری است.
تداخل های دارویی

کلیندامایسین اثر داروهای شل کننده عضلانی غیر دپولاریزان را افزایش می دهد. این دارو نسبت به اثرات داروهای نئوستیگمین و پیریدوستیگمین اثر آنتاگونیستی دارد. مصرف همزمان این دارو با اریترومایسین و کلرامفنیکل توصیه نمی شود.

نکات قابل توصیه

کپسول دارو باید همراه با غذا یا یک لیوان آب بلعیده شود تا موجب تحریک مری نشود.

مقدار مصرف

خوراکی

بزرگسالان:

مقدار مصرف کلیندامایسین از راه خوراکی 150 – 300 میلی گرم هر 6 ساعت و در عفونت های شدید تا  450میلی گرم هر 6 ساعت می باشد.

کودکان:

مقدار مصرف کلیندامایسین از راه خوراکی در کودکان  3-6 mg/kg هر 6 ساعت می باشد.

 

تزریقی

بزرگسالان:

کلیندامایسین از راه تزریق عمیق عضلانی یا انفوزیون وریدی به مقدار 0.6 – 2.7 g/day در 2 – 4 مقدار منقسم مصرف می شود که این مقدار در عفونت های مخاطره آمیز تا 4.8 g/day نیز افزایش می یابد. مقادیر مصرف در یک نوبت بیش از 600 میلی گرم باید فقط از راه انفوزیون وریدی تزریق شوند که در این صورت نیز مقدار مصرف نباید از 1.2 گرم تجاوز کند.

کودکان:

مقدار مصرف این دارو از راه تزریق عضلانی یا وریدی در کودکان با سن بیش از یک ماه 15 – 40 mg/kg/day در 3 – 4 مقدار منقسم می باشد که این مقدار در عفونت های شدید تا 300 mg/day (بدون در نظرگرفتن وزن بیمار) ممکن است افزایش یابد.

فرم های دارویی

Capsule: 150 mg (as HCl)

Suspension: 75 mg/5ml (as Palmitate)

Injection: 300 mg/2ml (as Phosphate)