کلومیفن

موارد مصرف

کلومیفن برای درمان ناباروری ناشی از کاهش یا فقدان تخمک گذاری در زنان و نیز ناباروری مردانی که تولید اسپرم در آنها کافی نیست، به کار برده می شود. این ترکیب همچنین در درمان بی کفایتی عملکرد جسم زرد و نیز تشخیص نارسایی محور هیپوتالاموس- هیپوفیز - غده فوق کلیه و به منظور ارزیابی عملکرد تخمدان ها در تخمک گذاری نیز استفاده شده است.

مکانیسم اثر

کلومیفن با اتصال رقابتی به گیرنده های استروژن در سطح هیپوتالاموس، مانع اثر مهاری استروژن بر آزاد شدن گنادوترپین ها و در نتیجه افزایش LH و FSH می گردد. در ناباروری مردان نیز از طریق افزایش ترشح LH و FSH اثر درمانی خود را اعمال می کند.

فارماکوکینتیک

دارو از دستگاه گوارش به خوبی جذب و در کبد متابولیزه می شود. معمولاً طی 4 - 10 روز پس از مصرف آخرین نوبت مصرف دارو، تخمک گذاری صورت می گیرد. قسمت اعظم دارو از صفرا و مدفوع و بخش اندکی از کلیه ها دفع می گردد.

عوارض جانبی

تشکیل کیست تخمدان، بزرگ شدن بیش از حد تخمدان، بزرگ شدن بافت فیبروئید رحم، گرگرفتگی، احساس ناراحتی در پستان و اختلال دید از مهمترین عوارض جانبی دارو هستند.

موارد منع مصرف

این دارو در مبتلایان به نارسایی عملکرد کبد، افسردگی، وجود کیست های تخمدانی غیر از سندرم پلی کیستیک تخمدان، تومورهای وابسته به هورمون و ترومبوفلبیت نباید مصرف شود.

هشدارها
  1. مصرف طولانی مدت دارو می تواند موجب بروز تومورهای تخمدان گردد.
  2. کلومیفن با کاهش تولید و تغییر موکوس دهانه رحم ممکن است با عمل اسپرم و متعاقب آن باروری تداخل نماید.
  3. احتمال بروز چند قلوزایی با مصرف دارو وجود دارد.
نکات قابل توصیه
  1. دارو باید در ساعت مشخصی از روز مصرف شود.
  2. در صورت فراموش کردن یک وعده مصرف دارو، بهتر است بلافاصله پس از به خاطر آوردن مصرف شود. در صورتی که در زمان مصرف بعدی، بیمار عدم مصرف دارو را به خاطر آورد. باید دارو به میزان دو برابر استفاده شود. در صورت فراموش کردن بیش از یک بار، به پزشک مراجعه شود.
مقدار مصرف

در درمان ناباروری در زنان، دارو به میزان 50mg/day و به مدت 5 روز، تجویز می شود. مصرف دارو باید از روز پنجم قاعدگی شروع شود. در صورت عدم بروز حاملگی، می توان دوره درمان را 3 - 4 بار تکرار نمود که در آن صورت مقدار تجویز را می توان به 75 - 100mg/day و به مدت 5 روز افزایش داد. در زنان حساس به کلومیفن و یا مبتلایان به سندرم پلی کیستیک تخمدان، باید مقادیر کمتر تجویز شوند.

فرم های دارویی

Tablet: 50 mg