ایرینوتکان

موارد مصرف

این دارو به تنهایی یا همراه با فلوئورواوراسیل در درمان سرطان متاستاتیک کولورکتال استفاده می شود.

مکانیسم اثر

ایرینوتکان یک مشتق آلکالوئیدی به نام کامپتوتسین می باشد. مشتقات کامپتوتسین مهار کننده های آنزیم توپرایزومراز I هستند که باعث جلوگیری از ساخت اسید نوکلئیک می شوند. این اثر برای فاز S اختصاصی می باشد.

فارماکوکینتیک

بعد از تجویز داخل وریدی، دارو به وسیله کربوکسیل استراز در بافت های بدن متابولیزه شده و تولید SN-38 فعال می نماید. در حدود %20 از دوز دارو ظرف 24 ساعت از ادرار دفع می شود.

عوارض جانبی

نوتروپنی، اسهال، کم خونی و ترومبوسیتوپنی، عوارض گوارشی، سندروم کولی نرژیک شامل اسهال حاد که با آتروپین قابل کنترل است، با مصرف این دارو گزارش شده است.

موارد منع مصرف

ایرینوتکان در موارد حساسیت مفرط به دارو و بیماران مبتلا به بیماری التهابی روده نباید مصرف شود.

هشدارها
  1. انجام آزمون های شمارش سلول های خونی به طور هفتگی و آزمایشات عمل کبد به طور منظم در طول درمان با این دارو ضروری است.
  2. در صورت بروز اسهال شدید که بعد از 24 ساعت از مصرف دارو مشاهده می شود، درمان سریع با دوز بالای لوپرامید و جایگزینی مایعات ضروری بوده و مصرف دارو باید قطع شود.
تداخل های دارویی

اثرات جانبی ایرینوتکان در صورت مصرف همزمان با سایر داروهای ضد سرطان با اثرات جانبی مشابه ممکن است تشدید شود. تجویز همزمان دگزامتازون با این دارو احتمال بروز لنفوسیتوپنی را افزایش می دهد.

نکات قابل توصیه
  1. اگر اسهال بیش از سه روز ادامه یافت، باید به پزشک اطلاع داده شود.
  2. بیمار باید از عوارض سمی دارو شامل عوارض گوارشی نظیر تهوع، اسهال و استفراغ مطلع شود.
  3. از مصرف همزمان داروهای مسهل باید خودداری گردد.
  4. در صورت بروز تهوع، تب و علائم عفونت و علائم دهیدراتاسیون، باید فورا به پزشک مراجعه نمود.
مقدار مصرف

توجه: دارو از راه انفوزیون داخل وریدی در حداقل 250 ml گلوکز %5 یا سدیم کلراید %0.9 تجویز می شود. در درمان سرطان کولورکتال مقاوم به درمان، دارو با مقدار 125 mg/m2 طی یک انفوزیون 90 دقیقه ای یک بار در هفته برای 4 هفته تجویز می شود و متعاقب آن یک دوره استراحت 2 هفته ای وجود دارد. در صورت نیاز، دوره های درمانی بعدی آغاز می شوند. رژیم درمانی دیگر، تجویز مقدار اولیه 350 mg/m2  طی 30 تا 90 دقیقه است که هر سه هفته یک بار تکرار می شود. این دارو در درمان خط اول سرطان متاستاتیک کولورکتال همراه با فلوئورو اوراسیل و اسید فولینیک نیز می تواند به کار رود. ایرینوتکان با دوز 180 mg/m2 (ظرف 30 تا 90 دقیقه) هر 2 هفته و تا 3 دوز مورد استفاده قرار می گیرد. همچنین ممکن است 125 mg/m2 هر هفته برای 4 دوز تجویز شود.

فرم های دارویی

Injection: 20 mg/ml (5 ml, 2 ml)

Powder For Injection: 40 mg, 2 ml