رزرپین

موارد مصرف

رزرپین در کنترل زیادی فشار خون بکار می رود.

مکانیسم اثر

این دارو با اثر بر انتهای اعصاب سمپاتیک پس عقده ای، ذخایر کاتکول آمین ها و سروتونین بافت ها و دستگاه عصبی مرکزی را تخلیه می نماید. به نظر می رسد که اثر پائین آورنده فشار خون رزرپین ناشی از کاهش بازده قلب و احتمالاً تا حدی کاهش مقاومت محیطی باشد.

فارماکوکینتیک

رزرپین بخوبی از مجرای گوارش جذب می شود. متابولیسم رزرپین کبدی است. نیمه عمر اولیه دارو 4.5 ساعت و نیمه عمر نهایی 45 - 168 ساعت است. اثر کاهنده فشار خون این دارو، پس از چند روز تا 3  هفته (با مصر ف مقادیر متعدد) و اثر تخلیه کاتکول آمین، طی یکساعت (با مصرف مقدار واحد) شروع می شود. طول اثر کاهنده فشار خون دارو 1 - 6 هفته است. بیش از 60 درصد دارو، عمدتاً به صورت تغییر نیافته طی 4  روز از طریق مدفوع دفع می شود.

عوارض جانبی

آریتمی، مدفوع تیره رنگ، استفراغ خونی، کرامپ معده یا درد، برادی کاردی، درد سینه، خواب آلودگی یا غش، سردرد، کاهش میل جنسی، ضعف افسردگی، عدم توانایی در تمرکز، عصبانیت یا اضطراب، تنگی نفس، کابوس یا بی خوابی سحر گاهی، بی اشتهایی، اسهال، خشکی دهان، احتقان بینی و خیز یا با مصرف این دارو گزارش شده است.

هشدارها
  1. این دارو در موارد زیر باید با احتیاط فراوان مصرف شود: سنگ های صفراوی، قرحه گوارشی، کولیت اولسراتیو، افسردگی یا سابقه ابتلای به آن و بیمارانی که تحت درمان با شوک الکتریکی هستند یا بیماران ناتوان.
  2. اندازه گیری فشار خون در فواصل منظم در طول درمان با دارو ضروری است.
تداخل های دارویی
  • مصرف همزمان داروهای مهار کننده مونوآمینواکسیداز از جمله فورازولیدون و پروکاربازین با رزرپین ممکن است منجر به تشدید ضعف سیستم اعصاب مرکزی شود.
  • در صورتی که رزرپین به رژیم درمانی داروهای مهار کننده مونوآمینواکسیداز اضافه شود، ممکن است زیادی فشار خون متوسط تا شدید و تب شدید تا سطوح بحرانی بروز نماید.
نکات قابل توصیه
  1. مصرف این دارو حتی در صورت احساس بهبودی باید ادامه یابد.
  2. این دارو افزایش فشار خون را درمان نمی کند، بلکه آن را کنترل می نماید. از این رو مصرف آن ممکن است تا آخر عمر ضروری باشد.
  3. از مصرف سایر داروها، بخصوص داروهای مقلد سمپاتیک، بدون تجویز پزشک باید خودداری شود.
  4. در صورت نیاز به هر گونه جراحی (از جمله دندانپزشکی) یا درمان اضطراری، باید پزشک را از مصرف دارو مطلع ساخت.
  5. در صورت بروز افسردگی یا تغییر در عادت خواب، مراجعه به پزشک ضروری است.
  6. از مصرف سایر داروهای مضعف سیستم اعصاب مرکزی همزمان با رزرپین باید خودداری شود.
  7. هنگام رانندگی یا انجام کارهایی که نیاز به هوشیاری دارند، باید احتیاط نمود، زیرا این دارو سبب ایجاد خواب آلودگی و سرگیجه می شود.
  8. با ظهور اولین علائم افسردگی شدید، بی خوابی سحر گاهی، کاهش اشتها یا ناتوانی جنسی توصیه می شود مصرف دارو قطع شود.
  9. توصیه می شود مصرف رزرپین دو هفته قبل از درمان با شوک الکتریکی قطع شود.
  10. در صورت فراموش شدن یک نوبت مصرف دارو، از مصرف مقدار فراموش شدن و دو برابر کردن مقدار مصرف بعدی باید خودداری شود.
مقدار مصرف

بزرگسالان:

به عنوان کاهنده فشار خون  0.1 - 0.25 mg/day مصرف می شود.  کودکان: به عنوان کاهنده فشار خون 0.005 - 0.25 g/kg/day در 1 یا 2 مقدار منقسم مصرف می شود.

فرم های دارویی

Tablet: 0.1 mg