استرپتوکیناز

موارد مصرف

استرپتوکیناز در درمان ترومبوز وریدهای عمقی، آمبولی ریوی، ترومبو آمبولی حاد شریانی، شانت های شریانی - وریدی حاوی لخته و انفارکتوس حاد قلبی مصرف می شود.

فارماکوکینتیک

متابولیسم این دارو کبدی است و هیچگونه متابولیتی برای آن مشخص نشده است. نیمه عمر استرپتوکیناز پس از تزریق وریدی 1.5 میلیون واحد بیش از یکساعت است. نیمه عمر کمپلکس های فعال کننده 23 دقیقه است. زمان لازم برای رسیدن به اوج اثر برقراری مجدد پرفوزیون عضله قلب، 20 دقیقه تا  2ساعت (متوسط 45 دقیقه) پس از شروع درمان وریدی است. اثر دارو چند ساعت پس از قطع مصرف از بین می رود. طی 4 ساعت پس از قطع درمان، زمان ترومبین معمولاً به کمتر از دو برابر میزان طبیعی خود می رسد. با وجود این، زمان پروترومبین بندرت ممکن است برای مدت 12 - 24 ساعت پس از توقف درمان همچنان طولانی باشد.

عوارض جانبی

عوارض جانبی این دارو عمدتاً تهوع و استفراغ و خونریزی است. درد پشت، کاهش فشار خون، تب، جوش های پوستی، خارش، خونریزی دستگاه تناسلی - ادراری، آنمی، درد عضلات، خونریزی چشم و برونکو اسپاسم نیز با مصرف این دارو گزارش شده است .

خونریزی معمولاً به محل تزریق محدود می شود. با  وجود این، خونریزی درون مغز یا از سایر محل ها نیز ممکن است بروز نماید. استرپتوکیناز ممکن است سبب بروز واکنش های آلرژیک شود.

موارد منع مصرف

استرپتوکیناز در موارد زیر نباید مصرف شود:

خونریزی اخیر، آنوریسم شکافنده یا موارد مشکوک به آن، خونریزی فعال، تومور مغزی، تروما یا جراحی (از جمله کشیدن دندان)، نقص انعقادی، جراحی آئورت، کما، صدمات عروق مغزی یا سابقه آن، جراحی اعصاب درون جمجمه ای یا داخل نخاعی طی دو ماه قبل از شروع درمان. جراحی اخیر قفسه سینه، ضربه اخیر به سیستم اعصاب مرکزی، زیادی شدید و غیر قابل کنترل فشار خون و واکنش های آلرژیک شدید یا آنافیلاکسی به استرپتوکیناز، نقص انعقادی، اغماء، وجود نشانه های اخیر قرحه گوارشی، خونریزی شدید واژن، التهاب حاد لوزالمعده و عیب شدید کار کبد.

هشدارها
  1. این دارو در موارد زیر باید با احتیاط مصرف شود وجود هر گونه نقص انعقاد خون اولیه یا ثانویه، زایمان طی ده روز قبل از شروع درمان، اندوکاردیت باکتریایی تحت حاد، خونریزی شدید مجرای گوارش طی 10 روز قبل ازشروع درمان، جراحی اعصاب طی  2 ماه قبل از شروع درمان، بیوپسی اعضاء طی 10 روز قبل از شروع درمان، سوراخ شدن عروق خونی طی 10 روز قبل از شروع درمان، هر گونه جراحی بزرگ غیر از جراحی اعصاب یا قفسه سینه طی 10 روز قبل از شروع درمان و ضربه شدید و اخیر، تنگی دریچه میترال همراه با فیبریلاسیون دهلیزی یا سایر نشانه های ترومبوز احتمالی در نیمه چپ قلب، آسیب شبکیه ناشی از دیابت، درمان با اوروکیناز طی 5 روز تا 6 ماه قبل از شروع مجدد درمان.
  2. در صورت بروز خونریزی شدید، مصرف دارو باید قطع شود و در صورت نیاز، فاکتورهای انعقادی و داروهای ضد انحلال فیبرین (آپروتینین یا اسید ترانکسامیک) نیز تجویز شود.
  3. درمان با داروهای ترمبولیتیک برای موارد مصرف غیر از ترومبوز حاد شریان کرونر فقط باید در بیمارستان هایی که دارای تجهیزات و  پرسنل تعلیم دیده برای انجام اقدامات و آزمون های تشخیصی توصیه شده هستند، صورت گیرد.
  4. توصیه می شود هنگام تزریق استرپتوکیناز، وسایل و داروهایی مانند اپی نفرین،آدرنوکورتیکوئید و ضد هیستامین ها برای درمان آنافیلاکسی در دسترس باشند.
  5. در طول درمان با این دارو بیمار باید کاملاً بستری و تحت نظر باشد.
تداخل های دارویی
  • مصرف همزمان داروهای ضد انعقادی خوراکی یا هپارین با استرپتوکیناز، به علت افزایش خطر خونریزی بطور کلی توصیه نمی شود.
  • در صورت مصرف همزمان داروهای ضد انحلال فیبرین، مانند اسید ترانکسامیک و آپروتینین با استرپتوکیناز، اثر ترومبولیتیک این دارو و اثر ضد انحلال فیبرین از بین می رود.
  • مصرف داروهای ضد درد و ضد التهاب غیراستروئیدی، بخصوص ایندومتاسین و اسید استیل سالیسیلیک همزمان با استرپتوکیناز، ممکن است سبب افزایش خطر بروز خونریزی شدید شود.
  • مصرف همزمان اسید والپروئیک، تیکلوپیدین، دی پیریدامول و کلوپیدوگرل با استرپتوکیناز ممکن است خطر بروز خونریزی شدید را افزایش دهد.
نکات قابل توصیه
  1. تکمیل دوره درمان همراه با استراحت کامل و رعایت کلیه دستورات پزشک به منظور به حداقل رساندن خونریزی ضروری است.
  2. تهیه و رقیق کردن محلول تزریقی استرپتوکیناز، باید براساس توصیه های کارخانه سازنده صورت گیرد.
  3. در طول درمان با این دارو باید از هر گونه اقدام غیرضروری برای بیمار خودداری کرد.
مقدار مصرف

بزرگسالان:

در درمان ترومبوز یا آمبولی شریانی، ترومبوز وریدهای عمقی یا آمبولی ریوی، 250,000 واحد به عنوان مقدار مصرف حمله ای طی   30دقیقه تزریق می شود و سپس1000,000 IU/hr  بصورت انفوزیون مداوم برای 24 - 72 ساعت مصرف می گردد. در ترومبوز شریان کرونر، از راه وریدی 1,500,000 واحد طی یکساعت و از راه داخل شریانی (از طریق کانتر) ابتدا20,000  واحد و سپس 2000 IU/hr  به مدت یکساعت تزریق می شود.

 

کودکان:

سلامت و کارائی این دارو در کودکان هنوز به اثبات نرسیده است. در برخی مطالعات، مقدار مصرف در کودکان بصورت زیر صورت گرفته است

 3500 - 4000 unit/kgدر طی 30 دقیقه به دنبال 1000 - 1500 unit/kg/hr ، درصورتی که لخته در کانتر ایجاد شده باشد، 25,000 واحد تزریق نموده و به مدت 2 ساعت کلمپ بزنید و سپس محتوای کانتر را آسپیره کرده و با نرمال سالین بشوئید.

 

فرم های دارویی

For Injection: 250,000 IU, 750,000 IU