استرپتومایسین

موارد مصرف

این دارو همراه با سایر داروهای ضد سل، در درمان سل مصرف می شود. همچنین در درمان بروسلوز (همراه با داکسی سیکلین)، گرانولوما اینگوئینال، طاعون و تولارمی مصرف می شود.

مکانیسم اثر

استرپتومایسین یک آنتی بیوتیک آمینوگلیکوزیدی است که مانند سایر داروهای این گروه با عبور فعال از غشای باکتری مانع بیوسنتز پروتئین توسط ریبوزوم ها می شود.

فارماکوکینتیک

پس از تزریق عضلانی دارو غلظت سرمی آن طی 0.5 - 2 ساعت به اوج می رسد. نیمه عمر دارو 2.5 ساعت است و دارو به سرعت از طریق کلیه ها دفع می شود.

عوارض جانبی

آسیب بخش حلزونی گوش، مسمومیت برگشت پذیر کلیه، بندرت کاهش منیزیم خون به ویژه در مصرف طولانی مدت دارو، کولیت پسودوممبران و همچنین واکنش های حساسیت مفرط و پارستزی دهان از عوارض احتمالی این دارو هستند.

موارد منع مصرف

این دارو در صورت ابتلای بیمار به میاستنی گراو نباید مصرف شود.

هشدارها

فاصله زمانی بین دفعات مصرف دارو در بیماران مبتلابه عیب کار کلیه باید افزایش یابد.

تداخل های دارویی

در صورت مصرف همزمان سفالوسپورین ها (به ویژه سفالوتین)، آمفوتریسین، سیکلوسپورین و داروهای سیتوتوکسیک، خطر بروز مسمومیت کلیوی (و احتمالاً مسمومیت گوشی) افزایش می یابد.

مصرف همزمان استرپتومایسین با نئوستیگمین و پیریدوستیگمین، اثر این داروهای کولینرژیک را کاهش می دهد.

مصرف همزمان استرپتومایسین با داروهای مسدد عصب - عضله ممکن است موجب ضعف بیشتر عضلات اسکلتی، ضعف تنفسی و حتی آپنه شود.

خطر بروز مسمومیت گوشی در صورت مصرف همزمان استرپتومایسین با داروهای مدر گروه لوپ ممکن است افزایش یابد.

از مصرف همزمان این دارو با کاپرئومایسین باید خودداری کرد، زیرا خطر بروز مسمومیت گوشی و کلیوی و انسداد عصب - عضله ممکن است افزایش یابد.

نکات قابل توصیه
  1. دوره درمان سل ممکن است 1 - 2 سال یا حتی بیشتر طول بکشد. با وجود این، در صورت بروز علایم مسمومیت با این دارو، مصرف آن باید قطع شود.
  2. محل تزریق دارو در هر بار تزریق باید عوض شود. تزریق غلظت های بیش از500 mg/ml  توصیه نمی شود.
مقدار مصرف

بزرگسالان:

در درمان سل، همراه با سایر داروهای ضد سل،  1 g/day از راه عضلانی تزریق می شود. این مقدار باید در حداقل زمان ممکن از نظر بالینی به یک گرم 2 – 3 بار در هفته کاهش یابد.

در درمان سایر عفونت های باکتریایی، همراه با سایر داروها، 0.25 - 1 گرم هر 6 ساعت و در درمان طاعون 0.5 - 1 گرم هر 6 ساعت تزریق عضلانی می شود. در درمان تولارمی 250 - 500 میلی گرم هر 6 ساعت به مدت 7 - 10 روز تزریق عضلانی می شود.

کودکان:

در درمان سل، به همراه سایر داروهای ضد سل، 15 – 20 mg/kg/day (تا حداکثر 1 گرم در روز) و در درمان سایر عفونت های باکتریایی،  5 – 10 mg/kg هر 6 ساعت تزریق عضلانی می شود.

 

فرم های دارویی

Powder For Injection: 1g (as Sulfate)