آزمایش هموگلوبین A1C

آزمایش هموگلوبین A1C آزمایشی است که وضعیت گلوکز خون (قند خون) را در 3 ماه گذشته نشان می دهد. این آزمایش معمولاً جهت بررسی کیفیت کنترل قند خون در بیماران دیابتی در طول دو و سه ماهه به کار می رود. این آزمایش معمولاً در آزمایشگاه و بوسیله نمونه خون بیمار که به صورت وریدی گرفته می شود انجام می گیرد.

گلوکز خون می تواند با هموگلوبین موجود در گلبول های قرمز واکنش داده و ترکیبی موسوم به هموگلوبین A1C یا هموگلوبین گلیکولیزه تشکیل دهد. در مقادیر طبیعی قند خون نیز این ترکیب تشکیل می شود، ولی هر چه مقدار قند خون بالاتر باشد مقدار این ترکیب در خون بالاتر خواهد بود. از آنجا که عمر طبیعی گلبول های قرمز خون حدودا سه الی چهار ماه می باشد، لذا اندازه گیری میزان هموگلوبین A1C در خون می تواند نشان دهنده وضعیت قند خون در سه ماهه گذشته باشد.

 

این آزمایش به چه منظوری انجام می شود؟

این آزمایش برای بررسی میزان کنترل قند خون در بیماران دیابتی توسط پزشک در خواست می شود. همچنین برای غربالگری دیابت نیز ممکن است استفاده شود. این آزمایش معمولاً هر 3 تا 6 ماه توسط پزشکان درخواست می شود.

 

محدوده نرمال

نتایج آزمایش A1C که برای تشخیص دیابت به کار می رود به صورت زیر است:

  • نرمال یا طبیعی: کمتر از 5.7%
  • مرحله پیش دیابت: بین  5.7%تا 6.4%
  • دیابت: 6.5% یا بیشتر

توجه: تفسیر نتایج آزمایش به عهده پزشک معالج می باشد.

نتایج آزمایش ممکن است در بیمارانی که دچار کم خونی، بیماری های کلیوی و یا نوع خاصی از اختلال خونی (تالاسمی) می باشند دچار اشکال شود. اگر هر یک از بیماری ها و یا اختلالات ذکر شده را دارید پزشک خود را مطلع سازید.

 

نتایج غیر طبیعی آزمایش به چه معناست؟

نتیجه غیر طبیعی آزمایش نشان دهنده این است که قند خون بیمار در هفته ها یا ماه های گذشته بالا بوده و به خوبی کنترل نشده است.

اگر میزان هموگلوبین A1C در فردی که قبلاً دیابت نداشته بالای 6.5% باشد، ممکن است تشخیص دیابت برای وی مطرح باشد. در افراد دیابتیک مقادیر بالای 7% نشان دهنده کنترل ضعیف قند خون می باشد. البته تعیین مقدار دقیق هدف یا تارگت برای A1C در بیماران دیابتیک به عهده پزشک یا تیم درمانی می باشد. مقادیر بالای هموگلوبین A1C (یعنی کنترل ضعیف قند خون) موجب افزایش خطر بیماری ها و عوارض مختلفی می شود، از جمله:

  • بیماری های چشمی
  •  بیماری های قلبی و عروقی
  • بیماری های کلیوی
  • آسیب ها  و اختلالات عصبی
  • سکته مغزی

در صورت بالا بودن A1C حتماً با پزشک خود در مورد نحوه کنترل مناسب قند خون مشورت کنید.