موز با کلی فایده

موز نخستین میوه شناخته شده در جهان است. باستان شناسان شواهدی را از کاشت موز در گینه نو یافته اند که قدمت آن به هشت هزار سال پیش از میلاد مسیح می رسد. این میوه اغلب در مناطق استوایی و قسمتهای نیمه حاره ای آفریقا، آسیا، آمریکا و همینطور جزایر قناری و استرالیا کشت می شود. موز روی درخت نمی روید بلکه گیاه موز جزء درختچه های ماندگار محسوب می شود نام اصلی خوشه موز دسته و واحد تکی آن انگشت است.

از لحاظ ترکیبات شیمیای طبق تحقیقاتی که موسسه ملی قلب به عمل آورده در موز دو ماده شیمیایی بسیار مهم به نامهای سروتونین و نوراپی نفرین برای معالجه برخی از انواع بیماری های قلبی کاربرد دارد. موز به هنگام رسیدن تولید گازی به نام اتیلن می کند در صورت مجاورت این گاز با سایر میوه ها، سبب رسیدن آنها می شود. برای جلوگیری از این فرایند، موز را باید جدا از سایر میوه ها نگهداری کرد و در عین حال نیز از این خاصیت موز می توان برای رسیدن میوه هایی که هنوز کال هستند، استفاده مطلوب نمود.

موز را هنگامی که هنوز سبز است از درخت می چینند و به مناطق مختلف دنیا می فرستند و در آنجا به وسیله گرما دادن، آن را می رسانند. موز رسیده دارای پوست زرد و سفت و لکه های سیاه بر روی پوست است.

خواص موز
  • موز از نظر طب قدیم ایران معتدل و تر است.
  • موز مدر است.
  • موز سبب تقویت قدرت بینایی در بزرگسالان می شود.
  • موز برای کسانی که در تلاش برای ترک سیگار هستند کمک می کند. ویتامین B12, B6 ، پتاسیم و منیزیوم موجود در موز به بدن در رهایی از اثرات کنار گذاشتن نیکوتین کمک می کند.
  • ارزش غذایی موز با گوشت برابر بوده فقط فاقد مواد چربی و کلسیم می باشد.
  • اشخاصی که اوره اضافی در خون دارند می توانند در برنامه غذایی خودشان موز را بگنجانند.
  • موز محرک شهوت است.
  • موز به خاطر وجود آهن در خونسازی دخالت دارد
  • موز تأمین کننده مواد معدنی مورد نیاز بدن می باشد.
  • میوه موز برای درمان زخم های سرطانی مفید است.
فواید موز برای تقویت استخوانها

موز به رشد و تقویت سلامت استخوانهای بدن کمک می کند و این امر از دیگر اثرات وجود پتاسیم در موز است زیرا پتاسیم با افزایش از دست دادن کلسیم بدن از طریق ادرار (که در نتیجه مصرف نمک زیاد این اتفاق می افتد). مقابله می کند و مانع از این می شود که استخوانها به سرعت نازک شده و تحلیل روند.

فواید موز برای اعصاب

موز تأثیر خوبی در تأمین رشد و تعادل سیستم اعصاب دارد موز حاوی نوعی پروتئین به نام تریپتوفان است که در بدن به سروتونین تبدیل می شود و سروتونین به نوبه خود، باعث آرامش و احساس خوشی بیشتر در انسان می گردد.

مصرف موز بعد از ورزش

یک موز رسیده که دارای نقاط و لکه های قهوه ای زیادی است، دارای حدود 23 گرم قند و 2 گرم نشاسته است. قند آن به سرعت هضم شده و جذب دیواره روده کوچک گشته بدین طریق وارد جریان خون می شود. بنابراین موز یک میان وعده عالی پس از انجام ورزش است، زیرا در این هنگام سوخت سریع قند در طی یک ساعت فعالیت مورد نیاز می باشد تا به عضلات امکان بازسازی ذخایر کربوهیدارتی شان (گلیکوژن) را دهد.

موز غذای خوبی برای ماهیچه ها می باشد پژوهش ها نشان داده است که مصرف تنها دو عدد موز برای تأمین انرژی لازم جهت 90 دقیقه فعالیت بدنی سخت، کفایت می کند و به هیمن دلیل است که موز میوه شماره یک ورزشکاران برتر جهان است.

مصرف موز در ناراحتی های گوارشی
  • موز برای رفع ناراحتی های معده و اسهالهای مزمن مفید است.
  • موز تقویت کننده و آرامش دهنده معده است. موز اسید اضافی معده را به حال طبیعی درآورده و مانند یک آستر، جدار معده را پوشانده و باعث کاهش ناراحتی می گردد.
  • موز سلولهای پوششی سطحی معده را تقویت و مقاوم می کند و موجب می شود که سد مقاومتی در برابر نفوذ عوامل زیان آور ایجاد گردد.
  • موز درمان کننده زخم معده و روده است.
  • موز برای شفای سلولهای فرسوده اولسرها و همچنین جلوگیری از گاسترین و التهاب معده بسیار مفید است.
  • موز حاوی پکتین (نوعی فیبر محلول) است که حرکات لوله های گوارشی را متعادل کرده و باعث بهبود یبوست می شود.
  • موز ملین بوده و به عنوان درمان اسهال و اسهال خونی کاربرد دارد.
مصرف موز در کودکان و نوجوانان
  • فسفر موجود در مغز برای تقویت هوش و حافظه کودکان و نوجوانان مفید است.
  • موز سطح هوشیاری دانش آموزان را بالاتر برده و به فرایند یادگیری آنها کمک می کند.
مصرف موز در بارداری و شیردهی
  • موز از سقط جنین جلوگیری می کند.
  • موز در خانم های باردار سوزش معده و تهوع صبحگاهی را رفع می کند.
  • موز حاوی پتاسیم بوده و به مبارزه با خستگی در دوران بارداری و کسب سریع انرژی کمک می کند.
مصرف موز در کاهش وزن

به دلیل جذب سریع قند موز، این میوه دارای شاخص گلیسمی بالایی است افرادی که تمایل به کنترل وزن دارند، نباید از موز رسیده استفاده کنند موزهایی که به رنگ زرد هستند دارای شاخص گلیسمی متوسطی می باشد.

مصرف موز در بیماران دیابتیک

موز نارس برای افرادی که می خواهند مقدار قند خون خود را ثابت نگه دارند، از قبیل بیماران دیابتی، مفید است. یک موزی که غالباً سبز بوده و نواحی زرد کمتری در پوست خود دارد دارای 2 گرم قند و 23 گرم نشاسته است نشاسته آن تحت عنوان "نشاسته مقاوم" شناخته شده است و به خوبی در روده کوچک هضم نمی شود. این ماده از روده بزرگ عبور نموده و پس از تجزیه توسط باکتری های روده، وارد جریان خون شده و بعنوان منبع انرژی بکار می رود. این تجزیه آهسته مواد نشاسته ای در موز نارس منجر به افزایش تدریجی و آهسته مقدار قند خون می گردد.

به دلیل جذب سریع قند خون این میوه دارای شاخص گلیسمی بالایی است موز رسیده برای بیماران دیابتی توصیه نمی شود

مصرف موز در سالمندان

کمبود پتاسیم سبب افسردگی و فراموشی می شود. افراد سالمند، از این نظر بسیار آسیب پذیر هستند، زیرا تمایل به مصرف میوه و سبزی های تازه در آنها کمتر است. موز رسیده که سرشار از پتاسیم می باشد، دارای قابلیت جویدن و هضم آسانی نیز می باشد. یک موز رسیده نیاز روزانه یک فرد بزرگسال با پتاسیم را به میزان 11 درصد تأمین می کند.

مصرف در بیماران فشار خونی

به دلیل کم بودن مقدار سدیم و زیاد بودن مقدار پتاسیم موز، این میوه برای افراد دارای فشار خون بالا بسیار آیده ال است. پتاسیم موز به طرق مختلف به کاهش فشار خون کمک می کند به این ترتیب که سبب تحریک بدن برای دفع نمک شده و همچنین سبب شل نمودن و انبساط رگهای خونی می شود و لذا قطر رگ ها زیاد شده و فشار جریان خون کاهش می یابد.

مصرف موز در بیماری های قلبی عروقی
  • پتاسیم موز نه تنها از طریق کاهش فشار خون، بلکه به وسیله ممانعت از فعالیت رادیکالهای آزاد مخرب و همچنین به وسیله پیشگیری از تشکیل لخته خون، به حفظ سلامتی قلب کمک می کند. به نظر می رسد که موزهای رسیده نیز به علت داشتن مقدار زیادی پکتین، کلسترول خون را کاهش می دهند زیرا مقدار پکتین موجود در موز از سیب هم بیشتر است. لازم به ذکر است که پکتین نوعی فیبر محلول است که تأثیر آن در کاهش کلسترول خون به اثبات رسیده است.
  • موز به دلیل برخورداری از پتاسیم، سیستم گردش خون را تنظیم می کند و خطر حملات قلبی را کاهش می دهد. در واقع به دلیل وجود همین ماده حیاتی، موز برای افرادی که دارای فشار خون بالایی هستند. مناسب است.
  • بیماران قلبی که هر روز آسپرین مصرف می کنند بهتر است قبل از مصرف آسپرین یک عدد موز بخورند.
مضرات زیاده روی در مصرف موز

اگرچه موز سرشار از مواد مغذی است و فواید بسیاری برای بدن دارد اما میانه روی در مصرف آن ضروری است چون خوردن همزمان چند عدد موز در یک وعده سبب سردرد و بی خوابی می شود. موز به ویژه وقتی خیلی رسیده باشد، محتوی اسیدهای آمینه ای است که باعث گشاد شدن رگ ها و در نتیجه سردرد می شوند. ماده تریپتوفان نیز که به افزایش خلق کمک می کند اگر زیاد از حد وارد بدن شود می تواند باعث خواب آلودگی شود. خاصیت شل کننده عضلانی منیزیوم در کنار خواص دیگر این میوه نیز  می تواند خطراتی به همراه داشته باشد. موز یک میوه قندی است که زیاده روی در خوردن آن سبب پوسیدگی دندان می شود. این میوه همچنین به علت چربی و پروتئین، نمی تواند یک وعده غذایی کامل یا یک تغذیه مناسب و کامل پس از ورزش کردن باشد.

با این حال موز تنها وقتی خطرناک است که در خوردن آن زیاده روی شود. اگر در روز بیش از 10 عدد موز خورده شود بدن با خطر انباشت حجم بالای ویتامین و املاح معدنی روبرو می شود.

مصرف بیش از حد پتاسیم نیز منجر به بروز عارضه ای موسوم به "هایپرکالمی" می شود منظور از هایپرکالمی افزایش سطح خونی یون پتاسیم در بدن است علائم این عارضه شامل ضعف عضلانی، فلج مقطعی و نامنظمی ضربان قلب می شود. اگر چه این عارضه بسیار خطرناک است اما تنها هنگامی بروز می کند که در یک مدت زمان کوتاه حدود 43 عدد موز خورده شود.