فواید خوردن تمر هندی

 درخت تمر هندی بومی منطقه گرمسیر آفریقا و در سراسر سودان به صورت وحشی (خودرو) به عمل می آید. سال های پیش این گیاه وارد هند شد. در ایران تمر هندی در بلوچستان کاشته می شود. درختان جوان نسبت به سرما و یخ زدگی خیلی حساس هستند ولی درختان بزرگ و کامل در دوره های کوتاه مدت، دمای نزدیک صفر را بدون آسیب و صدمه تحمل خواهند کرد.

تمیر هندی گیاهی است که درخت بزرگی دارد، درخت تمر هندی دارای برگ های مرکب و برگچه های فشرده یا گل های خوشه ای باز به رنگ زرد مایل به قرمزمی باشد. میوه تمر هندی در غلاف بوده و به شکل باقلا است. میان بر میوه گوشتی و به رنگ قهوه ای مایل به قرمز بوده و طعم آن ترش مایل به شیرین و بعضی از انواع آن دارای میوه کاملاً شیرین است که بیشتر در تایلند به عمل آمده و یا در مرکز تحقیقات کشاورزی آمریکا در میامی و فلوریدا عمل آوری می شود. هسته تمر هندی به شکل مربع به رنگ قهوه ای متمایل به قرمز است. نوع دیگری از تمر هندی که به تمر گجراتی و یا تمر هیرونی معروف است دارای هسته های ریز بوده و چنانچه آن را در آب جوش قرار دهیم به رنگ قرمز در می آید.

تمر هندی که از خانواده Leguminosae بوده و نام علمی آن Tamarinduse indical است به زبان انگلیسی Tamarind به زبان فرانسه Tamarin و یا Tamarinier، به زبان آلمانی Indisch و یا Tamarinde و به زبان عربی Sbar یا Tamral – hindi و یا خرمای هندی نامیده می شود.

 

مواد تشکیل دهنده گیاه

میوه تمر هندی دارای دو طعم متضاد ترش و شیرین است:

  • تمر هندی ترش، دارای طعم مطلوب ترش و کمی شیرین است.
  • تمر هندی شیرین، دارای طعم کاملاً شیرین است.

 

نوع ترش تمر هندی، دارای حدوداً 10 درصد اسیدسیتریک و 8 درصد اسیدتارتاریک و مقدار کمی قند، پکتین، اسید مالیک پتاسیم، بی تارتارات، صمغ و فیبر می باشد. ولی در نوع شیرین آن میزان قند بالاتر بوده و نسبت درصد اسید کمتر می باشد. بنابراین میوه آن طعم کاملاً شیرینی دارد. میوه تمر هندی غنی از ویتامین های B بوده و دارای کلسیم بالایی است.

پوست درخت تمر هندی دارای تانن بوده و برگ های جوان و نرم آن دارای ویتامین های گروه B است.

در هسته میوه مقداری روغن وجود دارد که مصارف دارویی داشته و همچنین پالپ میوه دارای خواص دارویی است و به عنوان مسهل ملایم و مدر به کار برده می شود.

در اختلالات کبدی نیز از آن استفاده می شود. تمر هندی اشتها آور بوده و موجب سرعت در هضم غذا، رفع سوء هاضمه و قوت بخشی در عملکرد معده می شود.

 

موارد استفاده:

در کشور چین از آن به عنوان یک گیاه خنک کننده در گرما زدگی و همچنین برای جلوگیری از تهوع در حاملگی تجویز می گردد. در کشور هند بجای مصرف لیمو ترش در آشپزی به طور همسان از تمر هندی استفاده می کنند.

در کشور اندونزی از میوه های مانده و کهنه آن، روغن کشی کرده و در درمان زخم جوش، کورک و برای رفع خارش پوست مورد استفاده قرار می گیرد.

بر طبق نظریه حکمای طب سنتی ایران این گیاه مقوی قلب بوده و اثر ملین داشته و فشار خون را فرو می نشاند. برای رفع تب های گرم و رفع عطش نیز مفید است. معمولاً تمر هندی را در آب خیس می کنند و سپس آن را صاف کرده و با کمی نبات می نوشند. سوپ تمر هندی در درمان سرماخوردگی نیز مفید می باشد.

 

پرورش گیاه و نکات مهم آن:

میوه تمر هندی در اواخر بهار و اوایل تابستان می رسد و می تواند در نواحی گرمسیر و خشک به مدت 6 ماه روی درخت باقی بماند و حدوداً 20 درصد رطوبت خود را از دست می دهد. سپس میوه برای فرآیند و یا تولید محصولات متنوع و مطلوب از آن، از غلات بیرون آورده شده و چیده می شود. حدوداً از هر درخت تمر هندی 350 پوند میوه در سال برداشت می شود.

چنانچه آب و هوا مرطوب باشد میوه باید زودتر چیده شود تا در معرض حمله سوسک ها و قارچ ها قرار نگیرد این میوه باید در جای خنک و یا در یخچال نگه داری شود. تمر هندی را به صورت تازه نیز می خورند و در غذاها مصرف می کنند، اما اغلب در نواحی گرمسیری آمریکا با شکر و آب نوشابه خنک از آن تهیه کرده و قسمت میان بر میوه برای طعم دار کردن غذا و نوعی چاشنی (chutni) نیز به کار می رود.

برای سس گوشت و ماهی شور هم مورد استفاده قرار می گیرد. هم چنین به قسمت میان بر میوه شکر خشک می افزایند و با قالب بندی در اشکال متنوع و مختلف مورد استفاده غذایی قرار می دهند.