نقش تغذیه در درمان التهاب و زخم معده

زخم معده به جراحات دردناکی گفته می شود که در جداره داخلی معده و یا قسمت آغازین روده کوچک که اثنی عشر نامیده می شود وجود دارد.

شایعترین باکتری ایجاد کننده  زخم، باکتری هلیکو باکترپیلوری می باشد. این باکتری در عفونت های انسانی بسیار شایع است. این باکتری توسط آب و غذا منتشر می شود، همچنین در بزاق دهان نیز دیده شده است. و احتمال می رود که بتواند از راه هایی مثل بوسیدن هم انتقال یابد. این باکتری می تواند به دیواره معده چسبیده و باعث ضعیف شدن و التهاب آن قسمت از معده می شود.

علائم و نشانه های زخم معده

به طور کلی درد زخم معده از یک ساعت بعد از خوردن شروع می شود و تا ساعت ها ادامه پیدا می کند. همچنین شب ها شعله ور شده و می تواند فرد را از خواب بیدار کند. درد زخم معده در زمان خالی بودن معده بدتر می شود. لذا باید از گرسنگی اجتناب کرد. زخم معده می تواند برای مدتی فروکش کند ولی بعد از چند هفته علائم زخم معده بر می گردد لذا حتماً باید برای درمان زخم معده به پزشک مراجعه کرد.

  • درد در شب و خواب
  • درد شدید به خصوص هنگام خالی بودن معده
  • خون تیره در مدفوع و یا مدفوع سیاه و قیری رنگ
  • دردی که با خوردن بعضی از خوارکی های خاص آرام می شود.
  • دردهایی که بصورت مداوم قطع می شوند و دوباره آغاز می شوند.
  • رنگ مدفوع ممکن است ظاهری تیره یا کم رنگ با اثری از خون داشته باشد.
  • بیشتر بیماران مبتلا به زخم معده، دچار علائم آنفولانزا مانند خستگی مفرط، کسالت، تب، حالت تهوع و ... می شوند.
  • با ایجاد زخم معده، فرد احساس سنگینی و سیری در معده می کند. همان حالتی که پس از مصرف زیاد آب احساس می شود.
  • با کم شدن اشتها، کاهش وزن امری طبیعی است. بالا آوردن مکرر پس از صرف غذا نیز می تواند علت دیگر کاهش وزن باشد.
  • افزایش سوء هاضمه از نشانه های دیگر زخم معده می باشد. در این موارد فرد پس از صرف غذا یا آروغ می زند یا دچار سکسکه می شود.
  • زخم علامت دیگری دارد که به علت تغییر حجم مایعات، فرد دچار حالت تهوع خفیف یا شدید می شود. معمولاً از حالت ناشتا، فرد دچار حالت تهوع می شود.
  • رایج ترین علائم زخم معده، درد سوزشی که از جناخ سینه تا بالای ناف می تواند احساس شود. درد زخم معده به علت تماس اسید معده با منطقه آسیب، ایجاد می شود.
  • به علت افزایش میزان مایعات در روده و معده استفراغ امری طبیعی است. در صوت ظاهر شدن خون در استفراغ ممکن است زخم پیشرفته باشد. در این موارد فرد به درمان فوری نیاز پیدا می کند.
  • درد شدید و ناگهانی که مبتلایان چند ساعت پس از هضم غذا دچار آن می شوند، باعث می شود از غذا خوردن بترسند و در نتیجه اشتهای خود را از دست می دهند. در این بیماران احساس گرسنگی، چند ساعت پس از صرف غذای کامل امری طبیعی است.
علائم خطرناک
  • استفراغ خونی: بالا آوردن خون که با رنگ قرمز یا سیاه مشخص می شود. به یاد داشته باشید که ممکن است قسمتی از خون مترشحه در زخم ها از سیستم گوارشی عبور کنه و به صورت قهوه ای خارج شود.
  • مدفوع سیاه: نمایانگر خونریزی از زخم است.
  • دردهای شدید و ناگهانی شکم که در صورت مشاهده این علائم سریعاً به پزشک مراجعه کنید.
نقش تغذیه در درمان زخم معده

در افراد دچار التهاب معده آتروفیک، علاوه بر رعایت بهداشت، عدم مصرف غذاهای محرک و آبکی، نخوردن حجم زیاد غذا در یک وعده و خودداری از دریافت مقدار زیادی چربی، قند، قهوه، ادویه جات و مصرف الکل نیز توصیه می گردد.

در این بیماران وضعیت ویتامین B12 مورد بررسی قرار می گیرد، چرا که فقدان فاکتور داخلی و اسید معده باعث سوء جذب این ویتامین می شود.